Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) yıllık raporuna göre tüberküloz kaynaklı ölümler 2023’e kıyasla %3 azalırken, vaka sayısı ise yaklaşık %2 azaldı. 2024’te dünya genelinde tüberküloza yakalanan 10,7 milyon kişiden 5,8 milyonu erkek, 3,7 milyonu kadın, 1,2 milyonu ise çocuklardan oluştu.
Tüberküloz, en sık akciğerleri etkileyen bakteriyel bir hastalık olup öksürük, hapşırık veya tükürük yoluyla havaya karışan bakterilerle bulaşmaktadır. COVID-19 salgını sırasında aksayan hizmetler nedeniyle vakaların arttığı belirtilirken, uzun bir aradan sonra ilk kez düşüş yaşandığı vurgulandı.
WHO Bulaşıcı Hastalıklar Departmanı Direktörü Tereza Kasaeva, “Salgın sonrası elde edilen kazanımlar kırılgan. Siyasi kararlılık, sürdürülebilir finansman ve küresel dayanışma ile bu kadim hastalığa son verebiliriz” ifadelerine yer verdi.
Tüberkülozun önlenmesi, teşhisi ve tedavisi için geçen yıl yalnızca 5,9 milyar dolar harcanırken, bu miktarın 2027’ye kadar hedeflenen yıllık 22 milyar doların oldukça gerisinde kaldığı belirtildi. Hastalığı artıran başlıca risk faktörleri arasında yetersiz beslenme, HIV enfeksiyonu, diyabet, sigara kullanımı ve alkol bağımlılığı yer alıyor.
Vaka yükünün üçte ikisi sekiz ülkede görülürken, bu ülkeler arasında Hindistan, Endonezya, Filipinler, Çin, Pakistan, Nijerya, Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Bangladeş bulunmaktadır.
WHO’nun verilerine göre, 2024’te 8,3 milyon kişi tüberküloz teşhisi alarak tedaviye erişirken, tedavi başarı oranı %68’den %71’e yükseldi. Ayrıca, 2000 yılından bu yana zamanında tedavi sayesinde 83 milyon kişinin hayatının kurtulduğu tahmin ediliyor.
Dünya genelinde 63 yeni tanı testinin geliştirme aşamasında olduğu ve 29 ilacın klinik deneylerde yer aldığı bilgisi paylaşılırken, aşı ve yapay zeka destekli tanı çalışmalarının hız kazandığı belirtildi.
