Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü bünyesinde yılda yaklaşık 10 bin doz antivenom (panzehir) üretiliyor. Veteriner Hekim Mehmet Ali Kanat, panzehir üretiminde Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinden temin edilen akreplerin kullanıldığını belirtti.
Laboratuvara getirilen akrepler kontrollü koşullarda beslenerek, belirli aralıklarla zehirleri sağılıyor. Doğrudan alınan zehirin saflaştırma sürecinden geçirilerek kullanıma uygun hale getirildiği ifade edildi.
Saflaştırılan zehir, protein ve enzim analizleriyle kalite kontrol testlerinden geçiriliyor. Panzehir üretimi için 10 at kullanılıyor. Bu atlara düşük dozlarda zehir enjeksiyonları yapılıyor ve kanlarındaki antikor seviyeleri takip ediliyor.
Yeterli antikor seviyesine ulaşıldığında atlardan alınan plazma saflaştırılıyor. Elde edilen son üründe sadece akrep zehrine karşı etkili antikorlar bulunuyor. Üretilen panzehirler sağlık müdürlüklerine dağıtılarak tüm illerdeki vakaların tedavisinde kullanılıyor.
Türkiye’de üretilen panzehirin, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki ‘androctonus crassicauda’ türü akreplerin zehrine karşı etkili olduğu ve bu sayede Kuzey Afrika ile Orta Doğu’daki akrep sokmalarında da kullanılabileceği belirtildi.
Yaz döneminde akrep sokması vakalarının arttığı Doğu, Güneydoğu Anadolu ve Adana çevresinde kırsal bölgelerde yaşayanlar daha fazla risk altında bulunuyor. Panzehirin yeterli miktarda bulunması sayesinde ciddi ölüm vakalarının yaşanmadığı kaydedildi.
Bir yıllık emekle üretilen antivenom, Türkiye’nin yıllık 10 bin dozluk ihtiyacını karşılıyor ve gerektiğinde üretim kapasitesinin artırılabileceği bildirildi.
Mehmet Ali Kanat, akrep sokmalarına karşı dikkatli olunması gerektiğini vurgulayarak, özellikle dışarıda yatanların kıyafet ve ayakkabılarını kontrol etmelerini tavsiye etti. Kıyafet içine giren akreplerin birden fazla sokma riski taşıdığı ve bunun alınan zehir miktarını artırarak daha ciddi sorunlara yol açabildiği uyarısında bulunuldu.
